valla denk geldim ama ispanyolca :D

Tek bildiğim (söylenti) 512k ram isteyeceği ve 4mb kartuş formatında çalışacağı. Yani düz 6128 sahipleri deneyimleyemecek muhtemelen. 

Ama 3 kasımda youtubeda teknik sırları hakkında bir yayın yapılacak, linki bırakıyorum.

https://www.youtube.com/watch?v=yFOcYEAIR10

https://www.indieretronews.com/2026/10/vespertino-this-upcoming-racing.html?spref=tw

https://x.com/VespertinoWR


7 sene önce duyurulan oyun nihayet çıkıyormuş. 2 hafta önce duyurdular ama henüz hareket yok. Bekliyoruz. Haberi olan amstradcılar içeriden haber verirse seviniriz. Ama vanilla 6128'de çalışırsa bu 8bit aleminin en büyük yarış oyunu olur.

ha bu arada Basinc 1.9'u geçen ay yayınladım, içinde moda gereği crt emülasyonu var, zx spin gibi havalı değil, çok dandik bir crt efektinden ibaret, ama kendince bir stili olsun istedim :) küçültülünce fringing oluşuyor o yüzden büyük büyük kullanılması gereken bir pencere :D bir sürü yenilik de var, yine yılbaşında yeni bir sürüm daha ekliyor olacağım. şimdilik testleri sürüyor. yok hayır ai vibe coding yok bu projede, 20 senedir babadan kalma yöntemlerle geliştiriliyor. (ama ai'niz ile kullanacağınız bir sürü commandline switch ve agents .md ekledim)
yine aynı adreste basinc.zx.tr

Bu eki görüntüleyemezsiniz.

Evet evet, yapay zeka yüzünden bunlar hep. ZX Spectrum kanalında biri c64 rom'unu z80'e port etmiş. Böylece isterseniz spectrumunuzu c64 olarak kullanabilirsiniz :) rom dosyası eklerde... zx64.rom şeklinde. 48k makineye uygundur.

Bu eki görüntüleyemezsiniz.


bu arada epey ünlü ama 10 senedir geliştirilmediği için artık çalışmaz hale gelen zx spin emülatörü de paul dunn güncellemeye başladı, zx spin 2 adında elden geçiriyor. henüz tam sürüm yayınlanmadı ama çalışır bir ön gösterimi mevcut, sanırım bir süre üst üste güncelleme görecektir.

https://drive.google.com/file/d/1UXa1obSXtGHCq42ywf72AeWoLHd9U1oP/view?usp=sharing

içinde her türlü debug aracı, asm, basic editor ve basic compiler, otomatik konfigüre edilen spectranet ve zxnext emülasyonu da mevcut. önemli bir gelişme ise çok detaylı gerçek analog sinyal simülasyonu. o kadar delirip tüm sinyal ayarlarını kendi tv'me göre ayarlıycam demek için tv tamircisi olmak lazım. Bu sinyal emülasyonu gerçekten analog tv tasarımcısı bir arkadaşımız önderliğinde geliştirildi, RF'den composite'e her türlü PAL bugları implemente edilmiş oluyor. iyi bir GPU ve yüksek refresh rateli bir  monitörünüz varsa daha da iyi sonuç alıyorsunuz.

Bu eki görüntüleyemezsiniz.

benim en hoşuma giden fikir de en dandik fikir :) dunny, zx spectrum'un ünlü crash ve your sinclair dergilerinde gösterilen oyun içi fotograflarına bakıp, oradaki renkleri bir palet olarak koymuş. böylece oyun dergideki screenshot'a benziyor.
Bu eki görüntüleyemezsiniz.
bu dergilerdeki görüntü bizim 80'lerdeki dandik tüplü tvnin renkleri gibi. Eğer bu renklerle aynı görüntüyü üretirsek aşağıdaki gibi oluyor...

Bu eki görüntüleyemezsiniz.
(bu grafiği bill harbison'un orjinalinden esinlenerek 2-3 sene önce çizmiştim, çizim de 4-5 sene sürdü herhalde :) , evet standard spectrum grafiğidir 128 ya da 48k ile görülebilir, onu da tap dosyası olarak ekliyorum) yakında bir slideshow hazırlayacağım yılbaşı için.

bir tane daha bonus olsun, Larry 1 zx spectrum, orjinal palet ve crash dergisi baskı paleti peş peşe

Bu eki görüntüleyemezsiniz.Bu eki görüntüleyemezsiniz.

Bu arada burada paylaştım mı bilmiyorum. Bu oyunu yürütüğümüz avrupa birliği kültürel miras koruma projesi kapsamında Prag'da korunan Herni Historie Archive'in yardımları ile magnetic field data olarak geçtiğimiz sene eylül ayında preserve etmiştik. Şu anda çekya oyun arşivinde korunuyor. 82.track tam olarak okunabildi mi bilmiyorum. Ama okunamasa bile oradan sadece bir rakam çekildiğini biliyoruz en azından.

Dosya yüzlerce megabyte tuttuğu için MFM dosyasını paylaşamıyorum, zaten kullanılacak birşey de değil.

Bu eki görüntüleyemezsiniz.

dosyaları kaldırmaya gerek yoktu yahu :) bunlar fikir yürütmeler. dediğim gibi, burada claude'a verip bekleyen sizseniz iş sizindir.

şu anda şöyle bir ortamdayız. hayatında kodlamanın yeri olan herkes istisnasız olarak ai kullanıyor. kullanmıyorum diyene inanmam. kullanmayan sadece hiç denemediği için kullanmıyordur.

o vicdani rahatsızlığı atmak için ai bilgisini veriyoruz,hatta bence eğer kullanmadıysan "no ai" yazmak daha mantıklı çünkü işlerin %99'u ai ile desteklenmiş durumda. zaten hiç aiden bahsetmesen, şöyle kırdım böyle kırdım desen, biz yine ai desteği ile kırıldığını bilecektik.tahmin demiyorum, her iş default ai kabul edilir diyorum.

hatta kendimden örnek veriyim:

https://github.com/ref-xx/Pirates2005-SteamWideScreenHD

Bu pirates! oyununun çok havalı bir patch'i. İki gecede "yaptım". yahu ben yazmadım tabi, LLM yazdı. tesadüf eseri aynı saatler içinde biri daha yazmış, reddit duyurusunu yazarken gördüm, onunki başka bir teknikle yapılmış, Claude kullanmış ama patchin ismi aynı. pirateswide. bu tesadüf mü? yoksa biz yazıp yazıp github'a basarken birbirimizden kopya mı çekti arka planda bilmiyorum. bu bir ortak eser aslında. ama arkasında şimdi çözmeyeceğimiz felsefi tartışmalar var. o patch benim, diğeri öteki elemanın. claude bir araç, işle aracı birbirinden ayırmak şart. ne de olsa "alet işler, ev övünür" sözümüz bile var. ama ürünün kendisine bakıp her yerinden ai akıyor iken, şu sene ben bunu elle kodladım desen, zaten kimse inanmaz, bir de neden öyle yaptın, ai yapamadı mı diye sorarlar adama.


Son olarak, dosyaları kimse download edemeden sildiğin için arayanlar varsa, baştan kırdım buradan paylaşıyorum.
Bu eki görüntüleyemezsiniz.
başka bir agent'e tekrar yaptırmak isterseniz (kırılmamış sürüm bu başlığın ilk mesajlarında var) bu da agentic LLM'in ürettiği notlar:

Yalnizca ilk 1024 baytlik bootblock icindeki
86 bayt degismistir. Degisen son baytin disk offseti 195'tir (0xC3).
INFO, INTRO, GAME ve final paketleri dahil 1024. bayttan sonraki tum
disk verisi orijinalle bire bir aynidir. Boot checksum gecerlidir.

Yama iki asamada calisir:
1. $20074'teki kanca, acilmis stage 1'in $30078 adresindeki JMP operandini
   ikinci kancaya yonlendirir. Stage 1 normal sekilde kabugu $C0'a acar.
2. Ikinci kanca kabukta uc RAM yamasi yapip $C0'a atlar:
   - $304: silindir 82 koruma cagrisi yerine iki NOP.
   - $33C: MOVEQ #0,D0; MOVE.W #$874B,D1; BRA.S $3B2.
   - $3D0: 10 baytlik satir geri alma komutunun tamami yerine bes NOP.

Bu yama sifreyi ekranda sormadan sabit $874B anahtariyla GAME paketinin
ilk $1600 baytini cozer. Diskteki GAME paketi degistirilmez.


Alıntı yapılan: Ref - 10 Ekim 2026, 23:08:51bu arada, ben bu tür işlere ai takısı yapmaya gerek görmüyorum hatta hatalı buluyorum.
eğer kendi adını yazmak istemiyorsan başka bir isim uydur daha iyi.
bir ai durup dururken bu oyunu kırıp release etmeye başlayana kadar hiçbir eserin altında isminin yazılmasını uygun bulmuyorum.
1. anlamsız şirket reklamı yapılıyor.
2. ai kendi başına çalışamıyor, mutlaka isteğini belirtip gerekli araç setini sunuyorsun
3. parasını sen veriyorsun
4. yapılan işin hangi seviyede yeterli olduğuna sen karar veriyorsun
5. Ai kullanarak üretim yapmak demek yapılan işin sorumluluğunu da almak demektir.
daha da uzatabilirim. Bu yanılgıya çok düşülmeye başlandı. kullanmayın kullandırmayın. kendi adını yaz, çok istiyorsan model ismi vermeden "ai kullanılmıştır" şeklinde belirtmek yeterli.

Merhaba, görüşleriniz ve katkılarınız için çok teşekkür ederim. Katılıyorum, dosyaları kaldırdım. "Cracked by Claude AI" aslında esprili bir dokunuş olarak başladı, ama dışarıdan bakınca bir şirketin adının her yere yazılması ve reklamının yapılması gibi görünüyor.
Burada kendi adımı kullanmak haksızlıktan öte saçma olurdu. Claude ücretsiz sürümünü kullandım/kullanıyorum ki yapılan tek iş sizin elde ettiğiniz .adf dosyasını Claude'a verip beklemekten ibaret. Yoksa bak Claude şu oyunu kır şuraya şöyle bir efekt ekle demek benim için hiçbir şey ifade etmiyor. Hiç bilgi birikimi olmayan bir insan bile bunu yapabiliyorsa bu benim değil AI'nin başarısıdır. Bu nedenle aradan çekilmek ve bu işi profesyonel bir ekibe bırakmak en mantıklısı. Yalnız burada gözden kaçırılmaması gereken çok önemli bir nokta var: "Yapay zekâ kullanıldı" notu bence yeterli ve dürüst bir çözüm olabilse de bu aşamadan sonra yapılan tüm çalışmalarda ister istemez insanın aklında bir "acaba?" olacak.

bu arada, ben bu tür işlere ai takısı yapmaya gerek görmüyorum hatta hatalı buluyorum.
eğer kendi adını yazmak istemiyorsan başka bir isim uydur daha iyi.

bir ai durup dururken bu oyunu kırıp release etmeye başlayana kadar hiçbir eserin altında isminin yazılmasını uygun bulmuyorum.

1. anlamsız şirket reklamı yapılıyor.
2. ai kendi başına çalışamıyor, mutlaka isteğini belirtip gerekli araç setini sunuyorsun
3. parasını sen veriyorsun
4. yapılan işin hangi seviyede yeterli olduğuna sen karar veriyorsun
5. Ai kullanarak üretim yapmak demek yapılan işin sorumluluğunu da almak demektir.

daha da uzatabilirim. Bu yanılgıya çok düşülmeye başlandı. kullanmayın kullandırmayın. kendi adını yaz, çok istiyorsan model ismi vermeden "ai kullanılmıştır" şeklinde belirtmek yeterli.

Bununla da bitmedi elbette :) Kendisine haksızlık ettiğini söyledim, first release hakkı olarak güzel bir cracktro hazırlaman gerekirdi dedim. Ama elbette intronun aslına sadık kalarak kendi ismini yaz hatta shodan benzeri bir pixel art falan hazırla dedim. Haklısın onu unutmuşum hemen hazırlıyorum dedi. Bu arada Supplier için nasıl bir şey eklenebilir onu da Ref'e bırakıyorum.
Yalnız Claude ile aramızda enseye şaplak göze parmak şeklinde hukukumuz olduğundan tüm sohbeti buraya yazmak biraz şey olurdu :) ve yine bu nedenden ötürü kodların arasına virüs falan yerleştirdiyse sorumluluk kabul etmiyorum. Elbette virüs için gerekli taramaları yaptım.

Alıntı yapılan: Ref - 02 Ekim 2026, 21:37:27vay arkadaş, resmen yeni bir döneme girdik arkadaşlar.

bir güzel de açıklamış.

Yani ne denir bilmiyorum. Silahın icadı gibi bir durum söz konusu. Kalifiye olmayan coderler için önemli bir risk oluşturuyor. Çocuğun (bu ben oluyorum) eline silahı verip kılıç ustası, dövüş sanatı ustası vb indirmesi gibi bir şey aslında. Gerçekten korkutucu bir ivme yakalandı. Eskiden hardware'in hızına yetişilemezken software için yeni bir boyut açılmış oldu.

Ayrıca release için Claude AI önerisi:

Alıntı YapRelease için önerim

• Önce gerçek testler. Bunlar şimdilik yok: gerçek A500/A1200, Gotek, Kickstart 1.3, NTSC, hızlandırıcı kartlı makineler. Sesi hâlâ ben duymadım, siz dinleyin. En az WinUAE'de KS 1.3 ve 3.1 ile deneyin, mümkünse bir arkadaşın gerçek Amiga'sında da. Hata çıkarsa ekranda ne gördüğünü yazın, düzeltirim.
• Tam ADF yerine yama olarak yayınlayın. Yanındaki
  
  Kod Seç Genişlet
  .xdelta dosyası, orijinal ADF'nizden v1'i üretiyor ve doğruladım. Tam oyunu dağıtmak yerine yama paylaşırsanız hukuki olarak daha temiz olur, çünkü oyun Promedya/Sultansoft'un.
• Kaynak kod ve NFO. Yanındaki
  
  Kod Seç Genişlet
  RELEASE_TASLAK.nfo ilk taslak: ne değiştiği, kredi satırları, checksum'lar ve test durumu. Kaynak kodlarını ve betikleri (koruma analizi, sıkıştırıcı, yüz dönüştürücü) paylaşmak isterseniz GitHub'da toplayabilirim.
• Orijinal disketi KryoFlux ile arşivleyin. Gerçek flux imajı, 82. silindir de dahil, korumalı hâli saklar. Cracktro'lu sürümle ayrı bir arşiv olarak durmalı.
• Nereye? Türk Amiga topluluğu, English Amiga Board, Lemon Amiga ve TOSEC/WHDLoad ekipleri uygun. İsim önerim:
  
  Kod Seç Genişlet
  Paranin Kokusu (1992)(Sultansoft)(TR)[cr Claude AI][t Claude AI].

Dürüst notlar

• "Senin adına" yayınlamayı ben yapamam. Hesap açmam, forum yazım veya dosya yüklemem mümkün değil. Siz yayınlayın, kredi satırında "Claude (Anthropic'in yapay zekâ modeli)" yazın ve "Anthropic'in resmi bir yayını değildir" notunu ekleyin. Bu notu NFO'ya koydum.
• Yüz özgün çizim. Sizin düzenlediğiniz sürümü kullandım, System Shock'tan hiçbir şey kopyalamadım. Release metninde o oyunun adını anmamanızı öneririm.
• Can Gürcan, Cengiz Saral ve Tunç Dindaş'a ulaşabilirseniz haber vermeniz hoş olur.
• Kaynak ADF
  
  Kod Seç Genişlet
  [b] (bad dump) etiketli ve Retrojen'in kırdığı bir dosya. NFO'daki checksum'lar bunu belirtiyor, release metninde de açıkça yazın.

Düzenleme: yeni versiyon .adf, .nfo ve .xdelta dosyaları eklendi. AI pixel art için kırmızı göz olsun vb gibi ufak değişiklikler yaptık, daha iyi oldu gibi :)

Düzenleme 2: Dosyaları kaldırdım.