Zx Spectrum Next üçüncü ve son kickstarter kampanyası

[Ref]

ZX Spectrum 1982'de çıktığında meydanı boş buldu denebilir -neredeyse sadece C64 ile rekabet etti (CPC 2 sene sonra çıkacaktı). Ucuz ve erişilebilir olduğu için de hızla yayıldı. Clive Sinclair'in popülaritesi, cihazın tipi falan derken herkesin sevgilisi oldu. Bellek düzeninin basitliği sayesinde "grafik performansı", mesela CPC'ye kıyasla, olağanüstüdür. Kodlama öğrenmenin ve geliştirme yapmanın süper kolay olduğu söylenir. Küçük ev stüdyoları ya da tek tabanca programcılar cihazı hızla öğrenip bir kaç senede dev bir kitaplık oluşturdular. Ayrıca basitliği sayesinde doğu blokunda bolca klonlanıp yayılmış olduğunu sonraki on yıllarda öğrenip şaşırdık. Eski demir perde ülkelerinde (Polonya gibi) çok yetenekli tiplerden oluşan müthiş bir cemaati olması herhalde bu yüzden.
Ve daha bir sürü detay..

bu soruyu hepimiz soruyoruz, dodogildo özetlemiş, bence cevap bu. fiyat ve basitlik. şimdi alayım sazı elime :)

ama dönemine göre güçlü bir makine, hatta alternatifi yok. Doğrusu o segmentte hiçbir zaman alternatif oluşmamış. 16, 48 ve 128k modeller her fiyat segmentine hitap etmiş ve hangi model sahibi olursanız olun her çıkan oyunu eksiksiz oynayabilmişsiniz. en baba 128k oyunu alın, aynen 48k'ya yükleyin çalışır, müzik AY çipten değil, 48k beeperinden çalar. Yani paranız az ya da çok, deneyim aşağı yukarı aynı, PC gibi işte, ses kartı olanlar, bir de beeperi olanlar vardır.

Günümüzde hala popüler olmasının da sebebi var:
80'lerde BBC aşırı pahalı, amstrad keza, c64 sonra fiyat kırıyor ki rekabet edebilsin ancak fiyat spectrumun iki katı hala. 90'larda zx spectrum demirperdeyi aşıp klonlar şeklinde rusyaya yayılıyor. Rusların 16 dönemini yaşayamaması (sscb dağılıyor o dönemde) spectruma yarıyor, orada spectrum, amiga ve atariST'nin yerini tutuyor, rusyadaki geliştirilmiş 20mhz spectrum modelleri, disk sürücüleri, ram limitlerinin kaldırılması falan bu sebepten, bu makineler geri uyumlu olduğundan avrupada spectrum unutulduğu yıllarda rusyada güçlenerek ayakta kalıyor. Bu devasa karaborsa sinclair'i 16bit döneminden emülasyon dönemine güvenle taşıyor. commodore, amiga sayesinde bu dönemi kontrol ediyor zaten. BBC, arm işlemciler tasarlamaya dönüyor o da kurtarıyor. Amstrad malesef yaya kalıyor. 16bit döneminde feci dayak yiyor. sonra x86 geliyor zaten geriye hiçbirşey kalmıyor.

Doğrusu ben 2005 civarı retroya geri döndüğümde bir spectrumcu olarak hiçbir eksik yaşamadım. Ekosistem çok sağlıklıydı. Hala da öyle. Şimdi ZX Spectrum Next ile resmen toprağı gübrelemiş gibi oluyor, aynı şekilde commodore da yeni bir döneme giriyor. Eğer retrodan keyif alıyorsanız bu yeni dönemde commodore ya da spectrum öğrenmek sizi daha fazla mutlu edecektir. Amstrad'ı bırakın demiyorum yanına spectrum next'i koyun diyorum. Şu anda buna alternatif bir cihaz yok. Amiga ayarında ama hala 8bit, modern, stilistik, raspberry pi ile birlikte çalışıyor, Islak bir retro fantezisi bu. <rant>Next aldığınızda sadece spectrumun donanım ve yazılım havuzuna girmiyorsunuz, yıllardır geliştirdiğim basinc ile kendi programlarınızı da yazabileceksiniz :D </rant> yetmiyor yanında 100% resmi bir c64 ve sapasağlam bir cpc veriyoruz! İmkanı olan retrocu mutlaka almalı diyorum ben. Son gün, kaçırmayın, bir sonraki en az 2 yıl bekletir.

Yanlardaki siloların renklerinin ilerledikçe sarıdan maviye dönmesi de cabası.

Renkler neden bu kadar satüre diye sormayı unutmuşsun. Aaah ama işin keyfi orda. Spectrumda sadece 1 adet ekran modu var o da bu, 8x8'lik bir alanda sadece iki renk kullanılabiliyor ve o renkler bu neon renkler olmak zorunda.  Bu limiti türlü yaratıcı yöntemle aşmış yüzlerce oyun var. Next'de yeni ekran modları var zaten (hatta discordda yeni HDR 12bit (rgb36bit) renk gamutunu eklemekten bahsedenler var).

neyse bugün buraya gelme sebebim, zx next'in son gününe giriyoruz, güzel bir kampanya oldu, ~7000 adet üretilecek, bence bu rakam 1-2 yıl içinde KS4'ü de tetikleyebilir, hatta belki bir üst model Zx Spectrum Next +2 falan bile çıkmasına sebep olabilir. Birileri kampanyanın ilk 1 saatini kaydetmiş, ilk 7 dakikada funding tamamlanmıştı, buradan izlenebiliyor:

[unay]

hadi bee!

[Ref]

hadi bee!

geliştirici ekipten mesaj var o zaman:

[attachment=0,msg15596]


bunu bir fırsat bilerek bazı istatistikler:
https://docs.google.com/spreadsheets/d/1SIQSZFgphSvrmkPu6oNS7ni3iMcTNnRc/edit?gid=1183692661#gid=1183692661

[attachment=2,msg15596]

[attachment=1,msg15596]

bu istatistikler bitmeden önce alınmış, en son rakam 7524 adet destek idi.

bittiği gibi ilk taksit karttan çekilmiş. üç taksitte ödenecek, yılbaşından önce de postalanması bekleniyor.

[unay]

Bu kadar ciddiye almasınlar bence, "taam sana özel 1 tane daha açıyoruz, f5'e bas ve sakın kaçırma." vs sürdürülebilir bir geyik olur ki bence bu işin ruhu da buna müsait.
Tabi bu tip şeylere ne kadar maruz kaldılar bilemiyorum, haklı olmaları da söz konusu.

İyi ki bitti de ben köşeden sıyırdım, TR teslim işi sıkıntı olmasa bir anlık gazla alırdım vallah!

[Ref]

İyi ki bitti de ben köşeden sıyırdım, TR teslim işi sıkıntı olmasa bir anlık gazla alırdım vallah!

1 ve 2'yi tam da bu sebepten almamıştım aslında, ama baktım kaçış yok, bir yöntem bulmak zorundayız :)

[Ref]

Son kickstarter update ile öğrendik ki RAM miktarı 2'den 4'e çıkarılmış. (bu daha karmaşık core geliştirmeleri için gerekiyormuş, 16 bit makineler için core'lar yazılabilir artık, hatta belki amiga 500 mümkün olabilir diyorlar)

Ayrıca kickstarter da 7500 satış olmuştu, üzerine de 1300 eklemişler 8800 adet üretim yapılıyormuş. Üretim sonrası da almak isteyenler için biraz next bulunacak sanırım.

[dodogildo]

Bu kadar çok Spectrum Next'in evlere girecek olması harika. Önceki turlarda satılan 8000 cihazla birlikte düşünürsek iyi bir yekün ediyor. Bu platformun etrafında oluşabilecek bir ekosistem için bence umut verici. Benzer bir şey (camia oluşumu) MiSTer FPGA yayıldıkça orada da yaşanmıştı. (Tahminen 30bin civarında ve çoğu manual toplanmış cihazlar.)

[Ref]

mister güzel alettir ama o daha her amaca uygun açık bir cihaz o yüzen hedefi biraz dağınık.

zxnext ve c64ultimate'den daha umutluyum, yaşlarımız 30'larda olsa bambaşka bir ekosistem doğardı elbette ama şu anda bundan iyisini bulabileceğimizi sanmıyorum artık. Şu ithalat sorunu olmasa c64ultimate'i de koleksiyona eklemek isterdim.

Umarım ~20bin zxnext ve 10bin c64u sayesinde biraz daha enteresan gelişmeler yaşarız, 50mhz 6502/28mhz z80 kullanan en az bir tane çok güzel oyun çıkmasını isterim doğrusu.

[Ref]

KS3 kickstarter sayesinde ebay next ks2 fiyatları hızla düştü, yaz başında 1000sterlinden satılan makineler 300'lere kadar geriledi:

https://www.ebay.co.uk/itm/297495523363

imkanı olan bu aralar 200-300 bandında ks2 bulabilir. KS1, 2 ya da 3 zx spectrum açısından bire bir aynı. Aralarındaki tek fark FPGA alanının büyümesi, bu da daha karmaşık konsolları emüle etmeyi kolaylaştırıyor. Hepsi tüm 8bit sistemleri taşıyabilecek kadar büyük.

[dodogildo]

Vay canına

[unay]

KS3'leriniz ne durumda, var mı teslim edilen/ulaşan?

[dodogildo]

Benim başıma bir talihsizlik geldi.

[unay]

Benim başıma bir talihsizlik geldi.

Deme!
Hayırdır, ne oldu?

[dodogildo]

Deme!
Hayırdır, ne oldu?

Kickstarter vadesi gelen taksit ödememi çekememiş karttan ve gelin düzeltin diye mail atmış. Ben de Kickstarter'dan gelen mailleri bir süredir görüyor ama açmıyordum, çok fazla çöp yolluyorlar diye.


Peh peh bakalım ne durumda Next'im diye geçenlerde siteye girip hesabım altında Next'i göremeyince, kaynar sular.. Hemen inbox'ı taradım ve acı gerçekle yüzleştim.


Kick'e yazdım ama, çok geç iptal ettik, şeklinde cevap döndüler. İsterseniz kampanya sahipleriyle konuşup abi abi yapın dediler.


O kadar down oldum ki oturup maili döşenemedim ama gücümü toplayınca şansımı bir deneyeceğim..

[unay]

Kötü olmuş, benzer bir şeyler okudum sanırım yakın zamanda bir yerlerde. "İptal ettik, gidin bilmem kime yazın.." benzeri bir sonla biten.